Nicky Staes

Onderzoeksthema's

  • Gedragsgenetica
  • Gedragsneurowetenschap
  • Moleculaire evolutie
  • Primatologie

Verantwoordelijkheden

Op dit moment werk ik als Postdoc Onderzoekscoördinator bij het Centre for Research and Conservation (CRC) binnen ZOO Antwerpen en ZOO Planckendael en de Gedragsecologie- en Ecofysiologiegroep aan de Universiteit Antwerpen. 

Onderzoeksinteresses

Mijn onderzoek is erop gericht de directe oorzaken van gedragsvariatie te identificeren tussen en binnen de soorten mensapen. Zoals de mens vertonen mensapen een opmerkelijke variatie in sociaal gedrag, communicatie en persoonlijkheid. Ik ben geïnteresseerd in het achterhalen van de mechanismen achter deze variatie, met name de genetische en neurale factoren en de interactie tussen de drie componenten. In mijn huidige project bestudeer ik vooral die genen die coderen voor neuropeptiden- en neurotransmitterreceptoren en verband houden met het sociale brein, zoals oxytocine, vasopressine, dopamine, serotonine, androgenen en oestrogenen. In eerder werk focuste ik op genen gerelateerd aan communicatie en taal, zoals FOXP2 en KIAA0319 en bijbehorende verschillen in de neuroanatomie. Ik werk samen met nationale en internationale onderzoeksgroepen, dierentuinen en heiligdommen voor mensapen.  

Beknopte biografie

Aan de Universiteit Antwerpen heb ik een master behaald in de Biologie (Evolutie en Gedrag) en een doctoraat in de Genetica van het gedrag van primaten. Mijn doctoraatsonderzoek bestudeerde voornamelijk de oxytocine- en vasopressinereceptor-genvariatie die aan de basis ligt van individuele variatie bij persoonlijkheidskenmerken tussen bonobo's en chimpansees. Tijdens dit interdisciplinaire project voegde ik de aanpak die gebruikt wordt op drie verschillende onderzoeksterreinen samen: gedragsecologie, psychologie en kwantitatieve genetica. Nadien heb ik gedurende drie jaar een postdoctoraal programma gevolgd aan de George Washington University in Washington DC (Verenigde Staten) waar ik werkte in het Primate Genomics Lab en het Laboratory for Evolutionary Neuroscience. Ook tijdens dit verblijf richtte ik mij op de gedragsgenetica, maar wel met een bredere waaier van cognitieve eigenschappen bij mensapen, zoals receptieve gezamenlijke aandacht, intelligentie en communicatie. Dit project heeft mijn vaardigheden rond genetisch onderzoek sterk verbeterd, met name op het gebied van het experimentele ontwerp in een wet lab en het gebruik van volledige genoomgegevens voor gedragsgenetisch onderzoek. Daarnaast bestudeerde ik tijdens mijn postdoctoraal onderzoek de verschillen in de neuroanatomie, waardoor ik ervaring heb opgedaan met het omgaan met hersenweefsel en driedimensionaal en onderzoek gebaseerd op MRI's. Gedurende mijn projecten heb ik ook meerdere projecten van bachelor- en masterstudenten begeleid. 

BELANGRIJKSTE PUBLICATIES

Staes, N., Smaers J., Kunkle, A.E., Hopkins, W.D., Bradley, B.J., and Sherwood, C.C. (2018) Evolutionary divergence of neuroanatomical organization and related genes in chimpanzees and bonobos. Cortex, https://doi.org/10.1016/j.cortex.2018.09.016

Issa, H.A. , Staes, N., Diggs-Galligan, S., Stimpson, C.D., Gendron-Fitzpatrick, A., Taglialatela, J.P., Hof, P.R., Hopkins, W.D. and Sherwood, C.C. (2018) Comparison of bonobo and chimpanzee brain microstructure reveals differences in socio-emotional circuits. Brain Structure and Function, doi: 10.1007/s00429-018-1751-9.

Staes, N., Bradley B.J., Hopkins, W.D. & Sherwood, C.C. (2018) Genetic signatures of socio-communicative abilities in primates. Current Opinion in Behavioral Sciences, Vol. 21, pp. 33-38.

Staes, N., Sherwood, C.C., Wright, K., De Manuel, M., Guevara, E.E., Ely, J.J., Marques-Bonet, T., Krützen, M., Massiah, M., Hopkins, W.D. & Bradley, B.J.(2017) FOXP2 variation in great ape populations offers insight into the evolution of communication skills. Scientific Reports, Vol. 7, nr 16866.

Staes, N., Eens, M., Weiss, A., P. Helsen, M. Korody & Stevens, J.M.G. (2016) Heritability of personality traits and the relationship with vasopressin receptor gene 1a variation in bonobos. Scientific Reports, Vol. 6, nr 38193.

Weiss, A.*, Staes, N.*, Pereboom, J.J.M., Inoue-Murayama, M., Stevens, J.M.G. & Eens, M. (2015) Personality in bonobos. Psychological Science, Vol. 26, No. 9, pp. 1430-1439. * shared first authorship

Staes, N., Koski, S., Stevens, J.M.G., Helsen, P., Erik, F. & Eens, M. (2015) Male chimpanzee sociability is associated with vasopressin but not oxytocin receptor gene variation. Hormones and behavior Vol. 75, pp. 84–90.

Stevens, J.M.G., De Groot, E., Staes, N. (2015) Relationship Quality in Captive Bonobo groups. Behaviour Vol. 152, No 3-4, pp. 259-283.

Staes, N., Stevens, J.M.G., Helsen, P., Hillyer, M., Korody, M. & Eens, M. (2014) Oxytocin and vasopressin receptor gene variation as a proximate base for inter-and intraspecific behavioral differences in bonobos and chimpanzees. PLoS ONE Vol. 9, No 11, pp. e113364.

Boekhoofdstukken

Staes, N., Eens, M., Weiss, A., Stevens, J.M.G. (2017) Bonobo personality: the effects of age and sex and links with behavior and dominance. In: Bonobos: unique in mind brain and behavior. Brian Hare, Shinya Yamamoto (eds.), Chapter 15. Oxford University Press.

Meer info op ResearchGate